Een eliminatiedieet voor een hond duurt volgens onderzoek minimaal vijf weken, en bij acht weken is het beeld het duidelijkst. Een dierenarts zet deze methode in als er een vermoeden is dat voeding meespeelt bij huidklachten, zoals jeuk. Wij bij VerdaDog leggen uit wat een eliminatiedieet inhoudt, hoe lang het duurt en wat er daarna komt. Zo weet je wat je kunt verwachten als je dierenarts dit voorstelt. Dit artikel is informatief en vervangt geen diagnose of advies van je dierenarts.
Wat is een eliminatiedieet bij een hond?
Een eliminatiedieet is een periode waarin je hond een beperkt dieet krijgt, om na te gaan of voeding meespeelt bij zijn klachten. In de onderzoeken naar huidklachten ging het om voer met nieuwe of gedeeltelijk gehydrolyseerde ingrediënten (Olivry et al., 2015). Dat zijn ingrediënten die de hond nog niet kende, of eiwitten die in kleinere stukjes zijn opgedeeld. De dierenarts sluit eerst andere oorzaken van jeuk uit. Pas daarna kijkt hij of voeding een rol speelt. Het doel is dus niet om je hond op een bepaald voer te zetten, maar om een vraag te beantwoorden: spelen ingrediënten uit zijn oude voer een rol? Daarom is het belangrijk dat het dieet strikt wordt gevolgd.
Meer over huid en voer lees je in ons artikel over huidklachten bij honden op plantaardig voer, een enquête onder baasjes.
Hoe lang duurt een eliminatiedieet bij honden?
Minimaal vijf weken, en acht weken geeft de meeste zekerheid. Volgens de auteurs bestond er geen consensus over de duur. Olivry en collega's (2015) vatten daarom vijf studies met samen 209 honden samen. Ongeveer de helft van de honden had na drie weken een duidelijke afname van de klachten. Vanaf vijf weken waren de klachten bij meer dan 8 op de 10 honden weer normaal, en bij acht weken bij meer dan 9 op de 10.
Een dieet van twee of drie weken is daarom meestal te kort om een eerlijke conclusie te trekken. Op basis daarvan adviseren de auteurs een dieetperiode van minimaal vijf weken bij honden. Met acht weken stijgt de kans dat de methode een duidelijk antwoord geeft boven de 9 op de 10.
Wat telt als verbetering?
In de onderzoeken telde een afname van minstens de helft van de klachten, of het volledig verdwijnen ervan, als verbetering (Olivry et al., 2015). Dat is nog geen bewijs voor een voedselreactie. Bij honden met een gedeeltelijke verbetering werd de diagnose bevestigd doordat de klachten terugkwamen bij de provocatie. Bij honden die wel verbeterden, kan daarna de volgende stap volgen: terugkeren naar het oude voer om te kijken of de klachten terugkomen.
Wat gebeurt er na het eliminatiedieet?
Na het dieet kan de dierenarts een provocatie doen: je hond krijgt weer voer of ingrediënten van vóór het dieet, om te zien of de klachten terugkomen. Olivry en Mueller (2020) bundelden negen studies met 234 honden. Op de eerste dag kreeg ongeveer 1 op de 10 honden weer klachten, en aan het eind van de tweede dag ongeveer 2 op de 10.
Bij de helft van de honden duurde het vijf dagen voordat de klachten terugkwamen. Na zeven dagen was dat bij 8 op de 10 honden zo, en na veertien dagen bij ruim 9 op de 10. Eén dag zonder klachten na de provocatie zegt dus nog weinig. De dierenarts bepaalt hoe en wanneer de provocatie plaatsvindt, dus begin hier nooit zelf mee zonder overleg. De auteurs raden daarom aan veertien dagen af te wachten voordat een ingrediënt wordt vrijgesproken.
Hoe sterk is dit bewijs?
Bruikbaar als richtlijn, maar het zijn samenvattingen van kleine, verschillende studies. De percentages over de duur van het dieet zijn door de auteurs afgelezen uit cumulatieve gegevens en niet direct gemeten. Bij de provocatie zijn klachten op de eerste dag waarschijnlijk onderschat, omdat sommige studies alleen meerdere dagen samen rapporteerden.
De auteurs van het onderzoek uit 2020 hebben banden met voerproducent Royal Canin, die de publicatiekosten betaalde. Dat ondermijnt de resultaten niet per se, maar hoort bij het wegen ervan. Over de financiering van het onderzoek uit 2015 vonden wij geen verklaring.
Wat kun je zelf doen tijdens een eliminatiedieet?
Volg het plan van je dierenarts precies en geef het dieet de tijd. Haak niet te vroeg af, want de onderzoeken laten zien dat de helft van de honden pas na ongeveer drie weken een duidelijke afname had. Een enkele hond had zelfs tot dertien weken nodig. Zorg dat ook gezinsleden en anderen die je hond uitlaten weten dat er geen extra voer of snacks mogen worden gegeven. Overleg bij twijfel altijd met je dierenarts, zeker als de klachten erger worden.
Meer weten over onze ingrediënten?
Wil je weten wat er in onze brokken zit? Via de collectie Hondenbrokken kom je bij de ingrediëntenlijst en de voedingswaarden. Onze brokken zijn geen eliminatiedieet en vervangen geen advies van je dierenarts. Heb je vragen? Lees de veelgestelde vragen of neem contact met ons op.
Veelgestelde vragen
Kan ik zelf een eliminatiedieet voor mijn hond starten?
Beter van niet, overleg eerst met je dierenarts. Jeuk en huidklachten kunnen meerdere oorzaken hebben, en in de onderzoeken werd voedsel pas als oorzaak gezien nadat andere oorzaken waren uitgesloten (Olivry et al., 2015). Je dierenarts kiest ook het juiste voer en let erop dat je hond alles binnenkrijgt wat hij nodig heeft.
Wat als de klachten na drie weken nog niet weg zijn?
Dan is het nog te vroeg om te stoppen, want na drie weken had ongeveer de helft van de honden een duidelijke afname (Olivry et al., 2015). Bij minder dan 1 op de 20 honden duurde het zelfs tot dertien weken voordat de klachten helemaal weg waren. Bespreek de voortgang met je dierenarts en houd je aan het plan.
Hoe houd ik de klachten van mijn hond bij?
Noteer elke week hoe de huid eruitziet en geef de jeuk een cijfer van 1 tot 10, bijvoorbeeld met een foto erbij. Zo zie je ook langzame verbetering terug, en heeft je dierenarts concrete aanknopingspunten. Dit is een praktische tip en geen onderdeel van de onderzoeken die wij bespraken.
Mag mijn hond tijdens het eliminatiedieet snacks krijgen?
Vraag dat altijd eerst aan je dierenarts. Elk extra ingrediënt kan het beeld vertroebelen, ook in snacks, kauwartikelen of tafelresten. Je dierenarts weet welke snacks bij het gekozen dieet passen en kan je zo nodig een alternatief noemen.
David is oprichter van VerdaDog. Hij groeide op met een hond die worstelde met allergieën, en dat zette hem aan het denken over hoe hij dat bij zijn eigen hond zou kunnen voorkomen. Zelf eet hij al meer dan tien jaar plantaardig, en die interesse in voeding, voor zichzelf én zijn hond, vormt de basis van VerdaDog. Dit artikel is geschreven op basis van peer-reviewed onderzoek. David claimt geen veterinaire of wetenschappelijke expertise en verwijst voor medisch advies altijd naar een dierenarts.
Bronnen
Olivry, T., & Mueller, R. S. (2020). Critically appraised topic on adverse food reactions of companion animals (9): Time to flare of cutaneous signs after a dietary challenge in dogs and cats with food allergies. BMC Veterinary Research, 16, Article 158. https://doi.org/10.1186/s12917-020-02379-3
Olivry, T., Mueller, R. S., & Prélaud, P. (2015). Critically appraised topic on adverse food reactions of companion animals (1): Duration of elimination diets. BMC Veterinary Research, 11, Article 225. https://doi.org/10.1186/s12917-015-0541-3
